Brexit-onzekerheid kost ondernemers geld

Een repeterend verhaal: er komt opnieuw een week aan vol met brexit-nieuws. Maar of er echt iets nieuws bij zit? Op het moment van schrijven (25 februari om 9 uur) is het onmogelijk om te voorspellen of er deze week wel een doorbraak komt in de brexit-onderhandelingen.
Trek uw agenda: 27 februari, 12, 13, 21, 29 maart….
We weten dat het Britse Lagerhuis op 27 februari weer in debat gaat. Maar als het aan Theresa May ligt, komt het pas “tegen 12 maart” tot een echte stemming. Mogelijk wordt er op 27 februari over ingediende moties gestemd, bijvoorbeeld om de Britse regering te dwingen te vragen de brexit uit te stellen als er op 13 maart nog geen deal is. Verschillende EU-leiders, zoals die Varadkar (Ierland) en Kurz (Oostenrijk) zouden bereid zijn dat uitstel te verlenen. Alle lidstaten zouden er echter mee in moeten stemmen, en zij doen dat pas als duidelijk is dat uitstel ook leidt tot een akkoord en niet alleen maar tot meer praten. De Europese Raad van 21 maart is dan een belangrijk moment. Theresa May zelf houdt vast aan brexit op 29 maart 2019, om de druk maar op te voeren om in te stemmen met het terugtrekkingsakkoord dat er al sinds november ligt.
Britse stammenstrijd duurt voort
Een woordvoerder van Labour durfde gisteren zelfs het woord ‘referendum’ weer in de mond te nemen. Maar de twee grote politieke partijen, de regerende Conservatieven en de oppositiepartij Labour, zijn beide tot op het bot verdeeld over brexit. Vandaar dat elf Lagerhuisleden (drie van de Conservatieven en acht van Labour) intussen een nieuwe middengroep hebben gesticht: “The Independent Group”. Of dit veel uitmaakt, moet nog blijken. Het Lagerhuis telt 650 leden, en de Conservatieven hebben er nog steeds 314 en Labour 248. Met de Noord-Ierse DUP mag Theresa May nog steeds rekenen met 324 stemmen. Omdat de Speaker, zijn plaatsvervangers en de Ierse Sinn Féin (zeven zetels) niet meestemmen is dat nog steeds een krappe meerderheid. Maar er kan de komende week nog meer rebellie komen in deze politieke stammenstrijd en dus kan het alle kanten op. Ik kan er niet meer van maken. Over een week zijn we misschien wat wijzer.
Deal of no-deal?
Voor de volledigheid: als het ‘terugtrekkingsakkoord’ waarover de Europese regeringsleiders met inbegrip van Theresa May het in november 2018 eens waren, er in Westminster door komt, winnen we minimaal 21 maanden. Brexit is dan een feit, maar er zijn voorlopig geen extra grenscontroles en -inspecties, geen invoerheffingen, geen BTW-aangifte voor exporteurs in het VK. Mogelijk duren de onderhandelingen over de nieuwe handelsrelatie tussen EU en VK zelfs twee jaar langer. Dat zou niemand verbazen. De hoop is dat er ‘gewoon’ een nauwe handelsrelatie blijft. Maar eerst moet het ‘terugtrekkingsakkoord’ van 585 kantjes er door.
Boodschap voor ondernemers: risico’s beperken
Voor ondernemers die tot nu toe denken: “dit loopt wel los”, dat hoopt iedereen. Maar er is geen zekerheid. De onzekerheid kost nu al geld en dan kan nog veel verder oplopen. Daarom nog eens de belangrijkste zaken op een rijtje.
Brexitloketten
Er staat concrete informatie op allerlei sites waar u informatie vindt op wat te doen bij deze voortdurende onzekerheid. Zo zijn er een aantal ‘brexitloketten’:
Behalve dat je als exporteur naar het Verenigd Koninkrijk (VK) en naar andere derde landen, een Europees douane-identificatienummer (EORI) moet hebben, moet je ook afspreken met jouw ketenpartners wie de export- en importaangiftes doet. Voor land- en tuinbouwproducten kan het gaan om minimaal negen documenten. De Britse klant moet hier ook op voorbereid zijn: die moet bij de Britse autoriteiten een melding doen dat hij producten heeft geïmporteerd en moet aangeven waar de vrachtwagen naar toe moet voor eventuele inspecties. Kleine zendingen en verschillende producten in één vrachtwagen wordt ingewikkelder. Nu kan je gewoon doorrijden, maar bij de no-deal brexit moet ieder product apart gemeld worden en mogelijk gecontroleerd.
Importtarieven
Als er geen deal komt tussen de EU en het VK, gaan er invoertarieven gelden op goederen. Dit werd vorige week bevestigd door de Britse minister van Landbouw Michael Gove op de jaarvergadering van de Britse LTO (National Farmers’ Union). De tarieven zijn gebaseerd op de regels van de wereldhandelsorganisatie WTO. Het gaat meestal om een percentage van de prijs, bijvoorbeeld 14% voor aardappelproducten, met soms een vast bedrag per vracht. Dit kan er toe leiden dat de Britse markt onaantrekkelijk wordt, tenzij natuurlijk de Britse klant (consument) bereid is meer te gaan betalen. Dat vergt onderhandelingen.
Biologische producten
Omdat er voor biologische producten EU-wetgeving van kracht is, is het niet duidelijk of Britse biologische producten na een ‘no-deal’ brexit nog op de EU-markt zouden mogen worden afgezet. Volgens de Britse landbouwminister Michael Gove niet dus. De Britse controle-organisatie Soil Association maakt zich ernstig zorgen, want 8% van de Britse biologische productie (waarde: € 2,6 miljard per jaar) wordt geëxporteerd, voor een groot deel naar de EU.
Wisselkoersrisico neemt de komende maanden toe
De koers van het Britse pond is sinds begin 2016 met 15% gedaald, van 1,35 naar 1,15 euro. Door de politieke turbulentie kan er de komende weken nog van alles gebeuren. Je kan valutarisico’s in de markt afdekken, maar daar zijn natuurlijk ook weer kosten mee gemoeid.
ICT moet op orde zijn
De aangifte voor export moet volledig digitaal en geautomatiseerd gaan plaatsvinden. De exporteur moet zijn ICT dus op orde hebben. Voor de export via Nederlandse havens loopt dat via het Portbase-systeem. Als de ‘voormelding’ niet geregeld is, kan de vrachtwagen niet de ferry op. Europees gezien gaat verreweg het meeste transport via de Kanaaltunnel, waar de situatie nog onduidelijk is. De angst is onder andere dat transporteurs uit Centraal- en Oost-Europa straks hun zaakjes niet op orde hebben en voor grote files gaan zorgen.
BTW
De mogelijkheid om de BTW te verleggen naar de afnemer in het VK verdwijnt bij een no-deal brexit. Mogelijk komt er een overgangsregeling. Overleg met uw Britse afnemer over de BTW-aangifte.
Voorraadvorming
Voor houdbare producten kan het interessant zijn om voorraden in het Verenigd Koninkrijk aan te leggen voor wanneer er een ‘no-deal’ brexit plaatsvindt. De meeste bedrijven hebben dat idee al opgepakt en kennelijk is er weinig opslagruimte meer beschikbaar. Probleem: ‘no-deal’ kan plaatsvinden op 29 maart, maar het kan ook zijn dat de handel voorlopig ongehinderd door kan gaan en dan maak je kosten voor niets.
Klaas Johan Osinga

25 februari 2019

BRON:
LTO
Naar boven